Pierwszy projekt, który wspieramy za pośrednictwem naszego Care Collective Fund, to Community Based Environmental Conservation (COBEC) w Kenii. Koncentruje się on na odbudowie namorzynów i wzmocnieniu odporności klimatycznej w Mida Creek. Wspólnie z kobietami, młodzieżą, lokalnymi grupami ochrony przyrody i innymi partnerami COBEC pracuje nad przywróceniem uszkodzonych ekosystemów namorzynowych.
W wywiadzie Edward S. Mwamuye, kierownik programu w COBEC, opowiada o projekcie i o tym, co COBEC chce osiągnąć dzięki wsparciu Care Collective Fund.

Członkowie społeczności przywracający siedliska namorzynowe w Mida Creek w Kenii.
Dlaczego wasz projekt został zainicjowany?
Edward S. Mwamuye: Rozpoczęliśmy ten projekt, ponieważ ekosystem namorzynowy Mida Creek jest pod coraz większą presją: ze względu na skutki zmian klimatycznych, nielegalną wycinkę, niewystarczającą naturalną regenerację, sedymentację i zależność okolicznych społeczności od zasobów naturalnych. Gdy namorzyny zanikają, lokalni mieszkańcy tracą coś więcej niż tylko drzewa: tracą ważne siedliska ryb, ochronę linii brzegowej, bioróżnorodność, magazyny węgla i naturalną siatkę bezpieczeństwa przed skutkami zmian klimatycznych.
Dla COBEC odbudowa namorzynów to znacznie więcej niż tylko działanie na rzecz środowiska. Chodzi również o odporność społeczności, godność i lokalną odpowiedzialność. Kobiety, młodzież, rybacy i szczególnie wrażliwe gospodarstwa domowe są szczególnie dotknięte zniszczeniem ekosystemów przybrzeżnych. Jednocześnie są oni jednymi z najważniejszych strażników tych ekosystemów, jeśli otrzymają niezbędną wiedzę, zasoby i możliwości.
Zainicjowaliśmy ten projekt, aby postawić społeczności w centrum odbudowy i przekształcić zniszczone obszary w żywe przykłady regeneracji i nowej nadziei.
Co dokładnie robicie na miejscu i jak wygląda wasz typowy dzień pracy?
Edward S. Mwamuye: Na miejscu mobilizujemy członków społeczności, identyfikujemy zniszczone obszary namorzynowe, budujemy i prowadzimy szkółki, hodujemy sadzonki, sadzimy namorzyny, monitorujemy ich rozwój i dbamy o odbudowane obszary. Kierujemy się zasadami Community-Based Ecological Mangrove Restoration. Oznacza to, że nie tylko sadzimy sadzonki, ale także uwzględniamy przydatność miejsca, hydrologię, naturalną regenerację, istniejące zagrożenia i długoterminową ochronę obszarów.
W ramach projektu ma zostać wyhodowanych i posadzonych 20 000 sadzonek namorzynów oraz odbudowanych łącznie pięć hektarów zniszczonych siedlisk namorzynowych w Mida Creek.
Typowy dzień pracy zaczyna się na przykład od spotkania zespołu COBEC z członkami społeczności w miejscu renowacji lub w szkółce. Wspólnie sprawdzamy sadzonki, przygotowujemy tereny do sadzenia, zbieramy dane terenowe, oznaczamy obszary renowacji, omawiamy warunki pływowe i pokazujemy grupom kobiet i młodzieży, jak prawidłowo sadzić i pielęgnować te obszary.
W niektóre dni koncentrujemy się na szkoleniach, w inne jesteśmy w terenie, aby mierzyć postępy, zbierać dane GPS, dokumentować wyniki fotograficznie lub rozmawiać z lokalnymi liderami, społecznościami rybaków i użytkowników lasu oraz agencjami rządowymi.
Praca jest praktyczna, często błotnista i zawsze zorientowana na społeczność. Jednocześnie jest niezwykle satysfakcjonująca, ponieważ każda posadzona sadzonka symbolizuje wspólne zaangażowanie w przyszłość.
Co było do tej pory waszym największym wyzwaniem i czego się z tego nauczyliście?
Edward S. Mwamuye: Jednym z naszych największych wyzwań jest zapewnienie, że odbudowa jest rzeczywiście skuteczna ekologicznie, a nie ma jedynie charakteru symbolicznego. W wielu miejscach sukces projektów namorzynowych mierzy się liczbą posadzonych sadzonek. Jednak samo sadzenie nie gwarantuje jeszcze odnowy ekosystemu.
Sadzonki mogą obumrzeć, jeśli hydrologia jest zaburzona, wybrane gatunki nie pasują do danego miejsca lub pielęgnacja po posadzeniu jest niewystarczająca. Nasz plan strategiczny jasno to pokazuje: sama liczba posadzonych sadzonek nie świadczy o sukcesie odbudowy. Kluczowe są raczej hydrologia, przydatność miejsca, naturalna regeneracja, wskaźnik przeżywalności i długoterminowe zarządzanie.
Nauczyliśmy się, że udana odbudowa wymaga cierpliwości, wiedzy naukowej i zaufania społeczności. Ważne jest włączanie lokalnej wiedzy, staranna ocena miejsc, angażowanie lokalnych struktur społecznych i ciągłe monitorowanie również po posadzeniu.
Nauczyliśmy się również, że kobiety i młodzież to nie tylko beneficjenci. Przejmują role liderów, wnoszą ważną wiedzę praktyczną, monitorują rozwój obszarów i są kluczowi dla ich długoterminowej ochrony.
Co konkretnie oznacza wsparcie ze strony Care Collective Fund dla waszego projektu?
Edward S. Mwamuye: Wsparcie ze strony Care Collective Fund pozwala nam przekształcić naszą wizję w konkretne działania na miejscu w Mida Creek. Konkret, fundusze pomagają nam w budowaniu i utrzymywaniu szkółek prowadzonych przez społeczność, w hodowaniu i sadzeniu 20 000 sadzonek namorzynów, w szkoleniu kobiet i młodzieży, w prowadzeniu działań monitorujących i w ochronie odnowionych obszarów w trakcie trwania projektu.
To wsparcie docenia również lokalnych mieszkańców, którzy już angażują się w ochronę wybrzeża – często przy ograniczonych zasobach. Dla społeczności fundusze oznaczają praktyczne narzędzia, szkolenia, wsparcie w koordynacji na miejscu i dodatkową motywację do dalszego zaangażowania w ochronę ich ekosystemu namorzynowego.
Pomaga nam to również w uczynieniu naszych postępów mierzalnymi i widocznymi, na przykład poprzez odbudowane obszary, wskaźnik przeżywalności sadzonek, zaangażowanie społeczności, odnowę bioróżnorodności i postępy w zakresie odporności klimatycznej.
Wsparcie pomaga nam również w dokumentowaniu projektu jako studium przypadku, które może zainspirować podobne inicjatywy odbudowy w innych regionach przybrzeżnych.
Co chcecie osiągnąć w ciągu najbliższych dwunastu miesięcy?
Edward S. Mwamuye: W ciągu najbliższych dwunastu miesięcy chcemy odbudować pięć hektarów zniszczonych siedlisk namorzynowych w Mida Creek, posadzić i pielęgnować 20 000 sadzonek namorzynów oraz osiągnąć wskaźnik przeżywalności wynoszący co najmniej 80 procent. Ponadto chcemy przeszkolić 100 kobiet, młodzieży i innych członków społeczności w zakresie odbudowy namorzynów, odporności klimatycznej, zarządzania szkółkami i monitoringu ekologicznego.
Oprócz tych konkretnych celów, mamy nadzieję na silniejszą lokalną odpowiedzialność, większą świadomość wartości namorzynów, lepszą ochronę odbudowanych obszarów i większe zaangażowanie kobiet i młodzieży w prace konserwatorskie oraz w role liderów.
Do końca projektu odbudowany obszar ma wykazywać widoczne oznaki regeneracji: poprawiony wskaźnik przeżywalności sadzonek, naturalną regenerację, silniejszą ochronę linii brzegowej i nowe siedliska dla ryb i innych gatunków.
Przede wszystkim chcemy, aby ten projekt stał się żywym przykładem udanej, prowadzonej przez społeczność odbudowy namorzynów. Ma pokazać, że lokalni mieszkańcy mogą odbudowywać ekosystemy i budować odporność dla przyszłych pokoleń, jeśli obdarzy się ich zaufaniem, wyposaży w niezbędne środki i wesprze.
